Vereniging voor Kerkrentmeesterlijk Beheer in de PKN (VKB) - Artikelen - Gebouwen - Kerken - Kerkinterieur - Rust, reinheid en regelmaat, ook voor installaties

Met het dalen van de buitentemperatuur komt ook het moment dat we onze kerken gaan verwarmen. De verwarmingsinstallatie moet, als dat nog niet is gebeurd,
zodanig ingesteld worden dat deze gaat verwarmen als dat nodig is. Daarmee begint vaak een spannende periode aan. De angst steekt de kop op dat de kerk weer eens
op zondagmorgen niet warm is of dat zelfs de verwarming het helemaal heeft opgegeven. In dit artikel een aantal tips die het verwarmingsleven iets aangenamer
kunnen maken en koude verrassingen kunnen beperken.

Veel zaken die voor de mens gelden, gelden ook voor verwarmingsinstallaties en het bijbehorende gebouw. Om optimaal te kunnen functioneren zouden we zelfs kunnen zeggen dat de drie “R’s” ook bij de leefregels van de verwarming in de kerk horen.

Rust

De eerste “R” staat voor Rust. Zoals een mens vaak problemen heeft als op het laatste moment iets meer of zelfs iets minder van hem wordt gevraagd, zo heeft ook de verwarming een hekel aan een steeds weer variërende gevraagde temperatuur. In de dagelijkse praktijk zien we nogal eens installaties die tijdens het gebruik in temperatuur moeten variëren. Net een graadje meer of toch maar weer een graadje minder. Er wordt geklaagd over de temperatuur dus stoken we de kerk maar weer een beetje bij of er zijn klachten over tocht en we stoken nog maar een beetje bij.

Het gevolg van deze manier van bijstellen van de temperatuur is vaak een hoger energiegebruik dan noodzakelijk en de installatie krijgt geen rust om zich in te stellen op de gewenste temperatuur. Daarbij ontstaat zelfs de kans op opslingeren van de installatie. Hiermee wordt bedoeld dat in de verwarming een aantal temperatuurpieken gaan ontstaan, waardoor warmteklachten ontstaat met alle gevolgen van dien. Ons advies is om de temperaturen één keer goed in te stellen en daarna niet meer te wijzigen. Dit kan de huidige regeltechniek uitstekend oplossen.

Reinheid

De tweede “R” staat voor Reinheid, waarmee we het schoon zijn van de ketel, de verwarmingslichamen en de opstellingsruimte van de ketel bedoelen. Wij adviseren kleine verwarmingsinstallaties voor het stookseizoen een onderhoudsbeurt te laten geven. Bij grotere installaties, die over het algemeen twee maal per jaar een onderhoudsbeurt nodig hebben, adviseren wij dit zowel direct voor als direct na het stookseizoen te laten uitvoeren.
Bij het onderhouden van de verwarmingsinstallatie adviseren wij, behalve het onderhoud aan de ketel, ook de verwarmingslichamen en overige componenten op hun functioneren te controleren, gangbaar te maken of desnoods te vervangen. Niets is zo frustrerend als een afsluiter die vast zit omdat deze normaal “toch nooit wordt gebruikt” maar precies nu toch dicht moet. Of bij radiatorkranen die normaal nooit dicht hoeven maar precies nu dicht moeten omdat de radiator vervangen moet worden.
Regelmatig zien wij ketelhuizen waarin alle restanten van het oud papier, de defecte meubels en overige ondefinieerbare onderdelen zijn opgeslagen. Wij adviseren de kerkrentmeesters dit een halt toe te roepen en ook het ketelhuis letterlijk schoon te vegen. Enerzijds om brandgevaar te beperken. Anderzijds omdat ook een installateur zijn werk moet kunnen doen. Een opstellingsruimte voor technische installaties is nu eenmaal geen opslagruimte.
Een schone ketel verbruikt minder energie, een schoon verwarmingslichaam heeft minder energie nodig om hetzelfde verwarmingseffect te leveren en een schone opstellingsruimte werkt prettiger en ook sneller en veiliger.

Regelmaat

De laatste “R” staat voor Regelmaat. Door een installatie regelmatig te laten controleren of daar zelf een rol in te spelen ontstaat er een gevoel voor de installatie. U hoeft helemaal geen expert of kenner te zijn om te zien hoe een installatie zich gedraagt. Hoe bijvoorbeeld roestplekken zich ontwikkelen en zwakke plekken zich in uw installatie openbaren. Door regelmatig onder de vloer te kijken wat er met de verwarmingsbuizen gebeurt, kunt u snel potentiële storingen onderkennen. Ook een mens moet geregeld een bezoek brengen aan de tandarts om zijn gebit (en dus een onderdeel van zijn levensmachine) te laten controleren en preventief te laten behandelen. Zo heeft ook een installatie preventief onderhoud nodig. Alle onderdelen hebben helaas een beperkte levensduur. De levensduur van veel kerken is bereikt doordat er onderhoud is uitgevoerd. Om een installatie een installatieleven lang blijvend te laten functioneren, moeten nu eenmaal onderdelen vervangen worden. Aan u is de keuze op welke wijze dat gebeurt. Wacht u tot een ketel echt stilvalt of plant u het vervangen van onderdelen in? Voor beide is iets te zeggen, waarbij echter in het eerste geval de verwarming het over het algemeen opgeeft op de koudste zondag van het jaar, precies voordat de kerkdienst begint terwijl die dienst misschien wel de belangrijkste is van het hele jaar. Bij het preventief vervangen van onderdelen kan ook altijd iets mis gaan, maar de kans is dan sterk verkleind. Om u van dienst te zijn geven we in het onderstaande lijstje een aantal richttijden van gemiddelde theoretische levensduur van componenten.

Onderdeel Levensduur In jaren
CV-ketel 15
Radiatoren 30
Leidingwerk 30
Afsluiters 10
Radiatorkraan 8
Convectoren 20
Luchtbehandelingskast 20
Luchtverhitter 15
Circulatiepomp 10
Expansievat 10
Regeltechniek in het algemeen 15
Ventilator 12

Daarbij komt dat een geplande vervanging over het algemeen minder kosten met zich brengt, omdat u een goede en nette prijs bij een installateur kunt bedingen en het werk tijdens normale werktijden uitgevoerd kan worden.

Zoals u ziet: een installatie is net een mens. Rust, Reinheid en Regelmaat verlengen het leven en plezier aan uw installatie, terwijl deze optimaal presteert.

De heer Van Middelkoop is adviseur voor kerkverwarming van de VKB.

Terug naar overzicht

Ik wil starten met VKB Academy.

Verzekeringen

U heeft geen Flash player geinstalleerd. Klik hier om deze te downloaden.