Overheid, godsdienst en levensovertuiging in 1988
Geschreven door Vkb Datum: 15-10-2008
Tijdens het symposium op 8 september jl. over het religieus erfgoed dat in ’s-Hertogenbosch plaatsvond (zie het artikel op pagina 304 en 305) werd door de econoom van het bisdom ‘s-Hertogenbosch verwezen naar een nota uit 1988 van de Commissie Hirsch Ballin (de huidige Minister van Justitie) over de relatie Kerk en Staat.
Deze commissie, die op 28 maart 1988 haar eindrapport aanbood aan de toenmalige minister van Binnenlandse Zaken, drs. C.P. van Dijk, deed in dat rapport onder meer de volgende aanbevelingen en adviezen.
• Géén algemene financiële overheidssteun voor kerkgenootschappen en genootschappen op geestelijke grondslag.
• Wél financiële en organisatorische waarborgen van de overheid voor activiteiten als geestelijke verzorging in krijgsmacht, gevangenissen e.d. en instellingen voor maatschappelijke zorg. En overheidssteun bij de instandhouding van monumentale kerkgebouwen, waarbij het percentage van de onderhoudssubsidie omhoog moet en waarbij een op te richten kerkelijke gebouwendienst op financiële overheidssteun moet kunnen rekenen.
• Algemene criteria voor steun ten behoeve van specifieke taken dienen op de verschillende deelterreinen bij wet te worden geregeld.
In het hierna volgende geven we enkele constateringen en aanbevelingen van de Commissie Hirsch Ballin weer.
• Géén algemene financiële overheidssteun voor kerkgenootschappen en genootschappen op geestelijke grondslag.
• Wél financiële en organisatorische waarborgen van de overheid voor activiteiten als geestelijke verzorging in krijgsmacht, gevangenissen e.d. en instellingen voor maatschappelijke zorg. En overheidssteun bij de instandhouding van monumentale kerkgebouwen, waarbij het percentage van de onderhoudssubsidie omhoog moet en waarbij een op te richten kerkelijke gebouwendienst op financiële overheidssteun moet kunnen rekenen.
• Algemene criteria voor steun ten behoeve van specifieke taken dienen op de verschillende deelterreinen bij wet te worden geregeld.
In het hierna volgende geven we enkele constateringen en aanbevelingen van de Commissie Hirsch Ballin weer.
Gebouwen
De Commissie constateert dat met name de situatie bij het beheer en het onderhoud van monumentale kerkgebouwen zorgwekkend is te noemen. Het ontbreekt de kerkelijke bestuurders veelal aan voldoende financiёle middelen en voldoende specifieke deskundigheid die nodig zijn om monumentale kerkgebouwen goed te kunnen beheren en in stand te houden. Afstoting van deze gebouwen is onwenselijk omdat zij het algemeen belang dienen, te weten behoud van cultuurhistorische waarden. Bestaande subsidieregelingen ondersteunen dit maatschappelijk belang van het onderhoud van monumentale kerkgebouwen.
De Commissie ziet daarbij de bijzondere omstandigheid of in het desbetreffende kerkgebouw de godsdienst of levensovertuiging wordt uitgeoefend, als een factor die van invloed zou kunnen zijn op de mate van steunverlening. Wanneer een kerkgenootschap op grond van zijn traditie of andere overwegingen, ondanks de daaraan verbonden hoge kosten, gebruik maakt van een monument en daarmee bijdraagt aan het behoud daarvan in zijn sociale en culturele functie, dan behoort het genootschap niet in een achterstandspositie te geraken ten opzichte van genootschappen die geen monumentale gebouwen gebruiken.
Verruiming van de steunverlening van overheidswege is in dat geval mede nodig om te voldoen aan de voorwaarden voor gelijke uitoefening van de vrijheid van godsdienst en levensovertuiging. Ter oplossing van de bestaande beheerstechnische en financiële problemen bij de instandhouding van monumentale kerkgebouwen beveelt de Commissie het volgende aan:
• Financiering van een in het leven te roepen kerkelijke gebouwendienst, bestaande uit een klein aantal deskundigen. Het primaire doel van zo’n dienst zal dienen te zijn de professionele ondersteuning van beheerders van beschermde monumentale kerkgebouwen op beheerstechnisch vlak, met als oogmerk het waarborgen van de instandhouding van monumentale kerkgebouwen en het wegnemen van de noodzaak bij de kerkelijke bestuurders om het beheer daarvan uit handen te geven. De voornaamste taken van zulk een dienst zullen bestaan uit voorlichting, advisering en eventueel begeleiding.
• Optrekking van de hoogte van het nu geldende percentage aan onderhoudssubsidie. De Commissie stelt voor het subsidiepercentage op 80 te stellen,
aldus de Commissie Hirsch Ballin in een 258 bladzijden tellend rapport, waaraan de redactie van “De Kerkvoogdij” in april 1988 aandacht besteedde.
De Commissie ziet daarbij de bijzondere omstandigheid of in het desbetreffende kerkgebouw de godsdienst of levensovertuiging wordt uitgeoefend, als een factor die van invloed zou kunnen zijn op de mate van steunverlening. Wanneer een kerkgenootschap op grond van zijn traditie of andere overwegingen, ondanks de daaraan verbonden hoge kosten, gebruik maakt van een monument en daarmee bijdraagt aan het behoud daarvan in zijn sociale en culturele functie, dan behoort het genootschap niet in een achterstandspositie te geraken ten opzichte van genootschappen die geen monumentale gebouwen gebruiken.
Verruiming van de steunverlening van overheidswege is in dat geval mede nodig om te voldoen aan de voorwaarden voor gelijke uitoefening van de vrijheid van godsdienst en levensovertuiging. Ter oplossing van de bestaande beheerstechnische en financiële problemen bij de instandhouding van monumentale kerkgebouwen beveelt de Commissie het volgende aan:
• Financiering van een in het leven te roepen kerkelijke gebouwendienst, bestaande uit een klein aantal deskundigen. Het primaire doel van zo’n dienst zal dienen te zijn de professionele ondersteuning van beheerders van beschermde monumentale kerkgebouwen op beheerstechnisch vlak, met als oogmerk het waarborgen van de instandhouding van monumentale kerkgebouwen en het wegnemen van de noodzaak bij de kerkelijke bestuurders om het beheer daarvan uit handen te geven. De voornaamste taken van zulk een dienst zullen bestaan uit voorlichting, advisering en eventueel begeleiding.
• Optrekking van de hoogte van het nu geldende percentage aan onderhoudssubsidie. De Commissie stelt voor het subsidiepercentage op 80 te stellen,
aldus de Commissie Hirsch Ballin in een 258 bladzijden tellend rapport, waaraan de redactie van “De Kerkvoogdij” in april 1988 aandacht besteedde.
Ik wil starten met VKB Academy.
U heeft geen Flash player geinstalleerd. Klik hier om deze te downloaden.