Van de voorzitter
Geschreven door Mr. P.A. de Lange Datum: 15-11-2008
Dit voorjaar bracht een door het hoofdbestuur van onze vereniging ingestelde commissie in het kader van een evaluatie van knelpunten in de huidige kerkorde een tussenrapportage uit, waarbij voor de volgende relevante zaken aandacht werd gevraagd:
• de positie van de ouderling-kerkrentmeester;
• het toezien op de zorg voor de vermogensrechtelijke
aangelegenheden van de gemeente, voorzover niet
van diaconale aard; en
• het toezien op de zorg voor de vermogensrechtelijke
aangelegenheden van de landelijke kerk, inclusief het spanningveld tussen onze vereniging als flankerende organisatie en de landelijke kerk.
Toezien op maat
Een aantal personen wil vanuit de beschikbare deskundigheid
wel een bijdrage leveren aan het kerkrentmeesterlijk
beheer van de gemeente, maar ziet daar liever
wegens het ambt van af. Ordinantie 11 biedt daarvoor de
gelegenheid, maar dat is begrensd omdat de meerderheid
van het college van kerkrentmeesters uit ouderlingen-
kerkrentmeester dient te bestaan. Een passende
oplossing kan zijn te bepalen dat tenminste één/derde
van het aantal kerkrentmeesters bestaat uit ouderlingenkerkrentmeester
met een minimum van twee. Verder
wordt er voor gepleit om bij de zittingsduur van vier jaar,
de mogelijkheid te bieden om twee keer herbenoemd te
worden.
De verantwoording aan de kerkenraad heeft een veel zwaardere rol gekregen dan vroeger. Ordinantie 11 beschrijft het toezien op begroting en jaarrekening, alsmede een aantal beheersdaden. Het hoofdbestuur deelt de visie van de commissie dat het te ver gaat om elke gemeente jaarlijks grondig door te nemen. Er zijn voldoende meetpunten die tijdig signalen afgeven bij mogelijke problemen, b.v.:
• de bevoegdheid van de RCBB’s om zelf informatie bij de gemeenten op te vragen;
• de consequentie trekken van het toezien op de zorg (= kerkenraad) voor de vermogensrechtelijke aangelegenheden door dit aspect te integreren in de periodieke visitatie;
• beoordeling van situatie van de gemeente in het kader van de quotumaangifte; en
• voorts de quotumaangifte en de resultaten van de gemeenteadviseurs Kerkbeheer en de contacten van gemeenteadviseurs met de gemeenten.
Verder is het hoofdbestuur van mening dat nog enkele toezichthoudende taken van de kerk beperkt kunnen worden b.v. op die van de monumentale gebouwen, waar de overheid een belangrijke taak heeft en de verantwoordelijkheid van de gemeente om te bepalen hoe b.v. het functieniveau van de kerkmusicus behoort te zijn.
Het hoofdbestuur is met de commissie van mening dat contacten tussen de adviseurs Kerkbeheer en de leden van de Regionale Colleges voor de Behandeling van Beheerszaken zeer belangrijk blijven.
De Kerk en haar gemeenten hebben belang bij een goed functionerend toezicht vanuit de kerk zelf. Het is geen goede zaak als er niet met gezag over de financiën van de Kerk gesproken wordt. Onze Vereniging ziet zich daardoor gedwongen om deze rol bij misstanden over te nemen. Dat komt de onderlinge relatie niet ten goede, maar is wel in het belang van de leden van onze vereniging, namelijk de plaatselijke gemeenten.
Ordinantie 11-24 voorziet in het Generale college voor onderzoek van beheerszaken (GCOB). Maar dat komt niet de verf en uit onvrede zijn leden van het GCOB opgestapt. Een goed functionerend college als rekenkamer is echter essentieel voor de kerk. Een onafhankelijke rekenkamer, die in de kerkorde nader wordt gedefinieerd en wordt uitgewerkt, zou in de kerk een goede vorm van toezicht zijn, die een verantwoordingsmogelijkheid oplevert van het bestuur en voorts geen beletsel is voor een slagvaardig bestuur.
De nota, die u in een volgende editie van “Kerkbeheer” kunt lezen, zal door ons hoofdbestuur worden aangeboden aan het Moderamen van de generale synode, het Bestuur van de Dienstenorganisatie en de Ouderlingkerkrentmeester- synodeleden.
De verantwoording aan de kerkenraad heeft een veel zwaardere rol gekregen dan vroeger. Ordinantie 11 beschrijft het toezien op begroting en jaarrekening, alsmede een aantal beheersdaden. Het hoofdbestuur deelt de visie van de commissie dat het te ver gaat om elke gemeente jaarlijks grondig door te nemen. Er zijn voldoende meetpunten die tijdig signalen afgeven bij mogelijke problemen, b.v.:
• de bevoegdheid van de RCBB’s om zelf informatie bij de gemeenten op te vragen;
• de consequentie trekken van het toezien op de zorg (= kerkenraad) voor de vermogensrechtelijke aangelegenheden door dit aspect te integreren in de periodieke visitatie;
• beoordeling van situatie van de gemeente in het kader van de quotumaangifte; en
• voorts de quotumaangifte en de resultaten van de gemeenteadviseurs Kerkbeheer en de contacten van gemeenteadviseurs met de gemeenten.
Verder is het hoofdbestuur van mening dat nog enkele toezichthoudende taken van de kerk beperkt kunnen worden b.v. op die van de monumentale gebouwen, waar de overheid een belangrijke taak heeft en de verantwoordelijkheid van de gemeente om te bepalen hoe b.v. het functieniveau van de kerkmusicus behoort te zijn.
Het hoofdbestuur is met de commissie van mening dat contacten tussen de adviseurs Kerkbeheer en de leden van de Regionale Colleges voor de Behandeling van Beheerszaken zeer belangrijk blijven.
De Kerk en haar gemeenten hebben belang bij een goed functionerend toezicht vanuit de kerk zelf. Het is geen goede zaak als er niet met gezag over de financiën van de Kerk gesproken wordt. Onze Vereniging ziet zich daardoor gedwongen om deze rol bij misstanden over te nemen. Dat komt de onderlinge relatie niet ten goede, maar is wel in het belang van de leden van onze vereniging, namelijk de plaatselijke gemeenten.
Ordinantie 11-24 voorziet in het Generale college voor onderzoek van beheerszaken (GCOB). Maar dat komt niet de verf en uit onvrede zijn leden van het GCOB opgestapt. Een goed functionerend college als rekenkamer is echter essentieel voor de kerk. Een onafhankelijke rekenkamer, die in de kerkorde nader wordt gedefinieerd en wordt uitgewerkt, zou in de kerk een goede vorm van toezicht zijn, die een verantwoordingsmogelijkheid oplevert van het bestuur en voorts geen beletsel is voor een slagvaardig bestuur.
De nota, die u in een volgende editie van “Kerkbeheer” kunt lezen, zal door ons hoofdbestuur worden aangeboden aan het Moderamen van de generale synode, het Bestuur van de Dienstenorganisatie en de Ouderlingkerkrentmeester- synodeleden.
